Havacılık dünyasının devlerinden uçak üreticisi Airbus, hafta sonu binlerce A320 ailesi uçağını bir yazılım düzeltmesi için geri çağırdı. Şirket tarihinin en büyük direktiflerinden biri olarak tanımlanan bu olayda, Boeing 737’yi geçerek tarihin en çok teslim edilen jeti olan A320 modelleri mercek altına alındı. Bu geniş çaplı geri çağırmanın merkezinde ise oldukça ilginç bir neden yatıyor: Güneşten gelen radyasyonun uçak sistemlerini etkilemesi. Airbus CEO’su Guillaume Faury, bu durumun önemli lojistik zorluklara ve gecikmelere neden olduğunu açıkça ifade etti.
Airbus’tan dev geri çağırma: Güneş radyasyonu yazılımı bozdu
Geri çağırma kararı dünya genelindeki havayollarını farklı derecelerde etkiledi. Özellikle Kolombiyalı havayolu şirketi Avianca, filosunun %70’inden fazlasının bu sorundan etkilendiğini ve 8 Aralık’a kadar olan uçuşlar için bilet satışlarını durdurmak zorunda kaldığını bildirdi. ABD tarafında ise etki daha sınırlı kaldı; Delta ve United operasyonlarında küçük aksamalar yaşarken, American Airlines etkilenen 209 uçağının tamamına gerekli yazılım düzeltmesinin uygulandığını duyurdu.
ABD hava sahası büyük bir krizden kurtulmuş olsa da, sorunun ciddiyeti Ekim ayında yaşanan bir olayla anlaşıldı. JetBlue tarafından işletilen bir Airbus A320, Meksika’dan New Jersey’e giderken aniden irtifa kaybetti ve acil iniş için Tampa, Florida’ya yönlendirildi. Airbus, yoğun güneş radyasyonunun uçuş kontrollerinin işleyişi için kritik verileri bozabileceğini tespit ettiğini açıkladı. FAA direktifine göre, söz konusu uçuşta uçağın burun açısını kontrol eden ELAC (elevator aileron computer) isimli bilgisayar arızalanmıştı.
Airbus mühendisleri, güneş patlamaları sonucu oluşan yoğun elektromanyetik radyasyonun verileri bozduğuna ve ELAC sisteminin arızalanarak uçağın aniden dalışa geçmesine neden olduğuna inanıyor. Sorunun çözümü için uçaklar tekrar havalanmadan önce nispeten hızlı bir işlemle daha eski bir yazılım sürümüne dönülmesi gerekiyor. Ancak bazı jetlerin donanımının tamamen değiştirilmesi gerekebileceği de belirtilen detaylar arasında yer alıyor.
Airbus’tan kritik A320 kararı
Airbus, güneş patlamalarının veri kaybına yol açması nedeniyle 6.000 A320 uçağını acil güncellemeye aldı. Dünyada uçuşlar aksıyor.Güneş radyasyonu havacılık sektörü için ciddi bir sorun olmaya devam ederken, Güneş’in aktivitesi de son dönemde artış gösteriyor. Araştırmacılar, 2008’den bu yana aktivitede kademeli bir artış olduğunu ve Güneş’in beklenmedik bir aktif aşamaya girebileceğini belirtiyor. Geçtiğimiz ay Dünya, radyo kesintilerini tetikleyebilecek kapasitede şiddetli güneş patlamalarına maruz kaldı. Uzmanlar, dev güneş lekelerinin haftalardır patlamalar ürettiğini ve bu aktivitenin azalması için bir neden olmadığını vurguluyor. Ayrıca büyük bir güneş lekesinin Dünya’ya dönmekte olduğu ve gelecekteki patlamaların jeomanyetik bozulmalara yol açabileceği uyarısı yapılıyor.
Güneş patlamalarının günlük hayatımızda kullandığımız teknolojileri ve seyahat güvenliğini bu denli etkilemesi hakkında siz ne düşünüyorsunuz?