Yerli malı, yurdun malı. Belki yeni eğitim sisteminde o kadar önemli değildir. Ama 90’larda ve daha öncesi dönemlerde Yerli Malı Haftası ayrı bir öneme sahipti.
En basitinden okullarda açılan kermeslerde yenen yiyecekler, özel el işi çalışmalar, öğrencilerin yaptığı değişik şeyler hep bu kermeslerin ana temasını oluştururdu. Zaten kermeste daha farklı ne olabilir ki?
Yerli Malı Haftası, 12-18 Aralık tarihleri arasında kutlanan bir hafta. Resmi ismi ise Tutum, Yatırım ve Türk Malları haftası olarak geçiyor.
1929 yıllarına kadar uzanan bu hafta ne kadar işe yaramış tartışılır. Türkiye, cari açığı 80 milyar doları geçmiş bir ülke. Yani cari açığın fazlalığı, yerli malının pek tüketilmediği anlamına geliyor.
Yerli Malı Haftası’na teknolojik bakış yapalım dedik. Yani Türkiye’de yerli olarak neler üretiliyor. Bilgimiz yettiği kadar sizler için toplayalım dedik.
{pagebreak::2}
Askeri Teknolojiler ve Savaş Yazılımları:
Aselsan, bu alanda en önde Türk firmaları arasında yer alıyor. Özellikle Hollanda başta olmak üzere pek çok ülkeye ihracat yapıyor. KMS füzeleri, telsiz sistemleri, tank atış sistemleri, Türk Seyi Füzesi (Cruise), F16 ve F4’lerimizde kullanılan lazer güdümlü füze ve bombalar gibi pek çok savaş aracını ve yazılımını Aselsan üretebiliyor ve bunları dış ülkelere satıyor. Aselsan dünyanın dev şirketleri arasına göz diken bir markamız.
Türkiye, savaş gemisi tasarlayan ve üreten ülkeler arasına kendini sokmaya başladı. Geçtiğimiz aylarda F-511 kod adlı Heybeliada adlı gemimiz, sularla buluştu.
Türk insansız hava aracı gibi çalışmaların devam ettiği bu günlerde, yerli üretim tank ve helikopter çalışmaları da devam ediyor. Tabi yerli üretim olacak tank ve helikopter tamamen Türk tasarımı olamayacak. Mesela tank tasarımı Kore ile anlaşılarak yapılacak.
Kısaca askeri cihazlarda ve yazılımlarda yerli malının gücü gittikçe artıyor. İleride daha da artacaktır.
{pagebreak::3}
Ev Elektroniği:
Bu alana ilk başta girmesi gereken firma hiç kuşkusuz Vestel olsa gerek. Globalleşen dünyada %100 yerli diye bir kavram yok. O yüzden tamamen Türk mallarının kullanılıp kullanılmadığını bilmiyoruz ama kullandığı televizyonlardaki panellerinden tutun, devrelerine kadar Türkiye’de tasarlanıyor ve üretiliyor. Diğer adı Türk ama fabrikaları Çin’de olan firmalar gibi değil, Türkiye’de üretime destek vererek bu yarış içerisinde duruyorlar.
Tabi bir sürü yerli markamız bulunmakta. Arçelik bunlardan bir tanesi.
Ev kombileri, klimalarında da üstteki iki firma haricinde Baymak, Alarko gibi firmalar da bu listeye ekleniyor.
{pagebreak::4}
Bilgisayar ve Mobil Bileşenler:
Exper, Casper, General Mobile gibi firmalar bu sektörün büyükleri arasında duruyor. Casper ve Exper, ülkemizde genelde montaj yapıyor. Bazı kasa malzemeleri Türkiye’de üretiliyor. Bazıları ise direk yurt dışından getirtiliyor. Mesela Exper’in EasyPad’i tamamen Çin üretimi bir tablettir.
General Mobile’da Türkiye’de üretilen ama genellikle çoğu parçasını yurt dışından alıyor. Yani bu da bir nevi montaj diyebiliriz.
Esasında montaj diye küçümsememek lazım. Çok pahalı diye kullandığımız Apple iPhone’lar, iPad’lerin hepsi Çin üretimi. Foxconn fabrikasında üretilen ve çeşitli çinli tedarikçilerden alınan ürünlerden oluşturulan cihazlar. Bir adet iPhone 4S’in üretim maaliyeti 188 dolar. Yani sizin aldığını 2000TL’lik telefon, yapılan kar ve alınan vergilerin gerçeği. Kalitenin değil. Bu yüzden yerli üretimlerimizi küçümsemeyelim.
İnanın Apple Türk firması olsa, bu Çin üretimi diye yerden yere vuranlar olurdu. Unutmayın bu ülke kaç yılında Devrim arabasını kendisi yapmış, ama kendi kendimize yapamayız diyerek yaptırmadığımız bir proje olarak kalmış.
Evet cidden yerli malı ürünlerin bazıları kalitesiz olabilir. Ama neden diye sormuyor kimse. Bir ürün pahalı olursa, pahalı ürünler ile rekabet eder. Sorarım sizlere, kaç kişi pahalı rakipler dururken yerli malı alır? Kafamızdaki bazı kilişeleri kaldırmamız gerekiyor.
:: Yerli malı kullanmaya dikkat ediyor musunuz?
