Bunları bilmelisiniz! Akıllı telefonların gizli dünyası

Ferit Celik

22 Ekim 2020

Şarj edilen bir telefon elektrik çarpılmasına sebep olur mu?

Bir şarj, bir telefonun suyudur. Susuz bırakılan telefonun yaşama şansı yoktur. Şarj edilen bir telefon elbette elektrik ile dans ediyor ve ondan güç alıyor. Bu durumda onların size karşı ittifak etme şansı var mı? Sizi elektrik çarpabilir mi?

Bu soruya bir örnek ile cevap verebiliriz. Eğer Xiaomi tarafından üretilen bir akıllı telefonu merdiven altında üretilen bir şarj aleti ile şarj etmiyorsanız elektriğin sizi çarpma ihtimalî neredeyse yüzde sıfır (elektrik kaçağı veya şarj ucunun parçalanması hariç).

Eğer sahte bir şarj aleti kullanıyorsanız elektrik tarafından çarpılabilirsiniz. Bir şarj aleti, alternatif akımı doğru akıma dönüştürür. Böylece alternatif akım olarak adlandırılan güçlü elektrik, nispeten daha zayıf olan ancak şarj işlemi için yeterli olan bir elektrik türüne dönüştürülür.

Kulaklıkların ilettiği ses ile akıllı telefonların ilettiği ses farklı mı?

Bu sorunun cevabı kesinlikle evet ancak asıl soru kulaklıklar tarafından iletilen ses ile akıllı telefonların hoparlörleri tarafından iletilen sesin neden farklı olduğu ile ilgili. Bu farklılığın esas sebebi büyüklük ve mesafe ile alakalı.

Seslerin hava molekülleri aracılığı ile birbirlerine çarparak dalgalar hâlinde kulaklarımıza iletildiğini biliyoruz. Sesin iletildiği kaynak ne kadar büyük olursa iletilen ses o kadar güçlü olur ve o sesin gücü kulaklarımızın algılama yetisini etkiler.

Telefonların hoparlörlerinden iletilen sesler bu yüzden televizyonlar veya dizüstü bilgisayarlar tarafından iletilen sesler ile boy ölçüşemez. Kulak üstü kulaklıklar da nispeten küçük ancak onlar kulağımıza çok yakın bir mesafede çalıştığı için oldukça etkili. Etkin (aktif) gürültü engelleme özelliği de bu etkiyi ikiye katladı.

Planlı eskitme nedir?

Eskiden sadece bir iddiadan ibaret olan bu kavram artık günümüzün bir gerçeği. Zira bu olay mahkemeler tarafından doğrulandı ve bazı firmalar da böyle bir stratejiye başvurduğunu itiraf etmek zorunda kaldı.

Her elektronik parçanın bir ömrü var. Firmalar bu ömrü makul bir süreye göre biçimlendiriyor. Buna ek olarak her bataryanın kaçıncı şarj işleminden sonra (kullanıma da bağlı olarak) hayatını kaybedeceği de belli.

Bataryaların çıkartılamamasının sebebi oldukça basit. Akıllı telefonlar üreten ve bunları kullanıcılara satan markalar, kullanıcıların batarya değişimini tek başına yapmasını istemiyor. Bunun yerine kullanıcıları yeni bir telefon almaya veya batarya değişimi için para ödemeye zorluyor.

Bir ürünün bir süreden sonra eskimesine (daha doğrusu eskitilmesine) ve işlevselliğini yitirmesine neden olan stratejinin teknolojiye uyarlanmasına ve bunun hayata geçirilmesine planlı eskitme denir.