Hayat çoğu zaman tesadüflerle doludur. Şansla karışık olarak hayatımıza giren beklenmedik durumlar ise tarihin her döneminde var olmuştur.
Bilinç dahilinde yapılmadan, tesadüf eseri meydana gelen olaylar, durumlar belki de kasti yapılandan çok daha belirgin bir tatminkarlık yaratmıştır.
Yaşamın içinden gelen, meydana getirdikleri ile doğrudan yaşamı etkileyen bilim dünyası da hiç şüphesiz tarihi boyunca pek çok tesadüfü barındırmıştır.
Bilim dünyasının “istemeyerek” hayatımıza hediye ettiği buluşları, icatları sizin için derledik.
1-Wilhelm Conrad Röntgen-Röntgen
Alman bilim insanı Wilhelm Conrad Röntgen, gazların içerisinden geçen elektrik yolunu araştırmak amacıyla gerçekleştirdiği katod ışın tüpü deneyinde baryum platin siyanürü levhasından bir anda yayılan radyasyonun şeffaf olmayan cisimlerin arasından geçtiğini fark etti.
Çalışmaları boyunca radyasyonun 15 mm.’lik alüminyumdan daha indirgenmiş yoğunluklardan geçebildiğini anlayan Röntgen, bu radyasyonlara “X-Işınları” adını vererek, günümüz röntgen ve türev teknolojilerin temellerini atıyordu.
2-Alexander Fleming-Penisilin
İskoç bilim insanı Alexander Fleming, içeriği hakkında fazla bilgi sahibi olunmayan bir deney yaptığı sırada, nereden geldiği belli olmayan bir küf parçası mikroskop lamelinin üzerine geliyordu.
Küfü lamelden uzaklaştırmadan deneyine devam eden Fleming, küfün deneyde kullandığı bakteri üzerindeki şaşırtıcı etkilerine tanık oldu.
Fleming, “penicilin notatum” adlı küfün bulunduğu kısımlardaki bakterilerin öldüğünü gözlemledi.
Ardından, çeşitli canlılar üzerinde gerçekleştirdiği deneylerde benzer bir performansa tanık olan Fleming, söz konusu küfün bariz bir yan etkisi olmadığını da fark ediyordu.
Günümüz antibiyotik ilaçlarında temel madde olarak kullanılan “penicilin”, 1945 yılında Alexander Fleming’e Nobel Ödülü kazandırmıştır.
3-Coca-Cola
ABD’li eczacı John S. Pemberton, koka özü ve şarap karışımını içeren bir şurup üzerinde çalışmalarını sürdürüyordu.
Elde edilen ”Pemberton’s French Wine Coca” adlı ilaç, ayrıntılı bilgiye sahip olunmayan “küçük değişikliklerle” baş ağrısı ve sinir sistemi rahatsızlıklarına iyi gelen bir şurup olarak müşterilere sunuluyordu.
Yıllar 1885’i gösterirken Atlanta’da alkol satışının yasaklanması, Pemberton’a şurubun bir “soda” olarak tüketilebilmesi yolunda fırsat yaratıyordu.
Şurubun koka özlü sürümüne karbonatlı su ekleyen Pemberton, Coca-Cola’yı meydana getiriyordu.
Coca-Cola adı verilerek günümüzde küresel pazarda müşterilere sunulan ürünün, içecek sektörünün dünyadaki gidişatına verdiği yönü betimlemeye gerek yok diye düşünüyoruz.
4-Fotoğraf
1838 yılında Fransız sanatçı ve kimyager Louis-Jacques Daguerre, karanlık bir odada iyodör levhadan çıkan görüntüyü sabitleme yolunda bir deney yapıyordu.
Çeşitli kimyasal maddelerin bulunduğu dolabına daha sonra kullanmak üzere koyduğu bozuk görüntülü bir levhanın ise dünya tarihine geçecek bir icadın ortaya çıkmasına doğrudan rol oynayacağından şüphesiz haberi yoktu.
Daguerre, daha sonraki süreçte dolaptan çıkardığı bozuk görüntünün son derece net bir hal aldığına tanık oluyordu.
Dolaptaki tüm kimyasal maddeleri boşaltan Daguerre, dolap içerisinde kırılmış termometreden akan cıvanın varlığını fark ediyordu.
Gümüşlü levha üzerine alan görüntü, fotoğrafçılığın başlangıcı oluşturdu.(Daguerrotype)
5-Havai Fişek
Mucidi bilinmeyen icatlardan biri olan havai fişeğin ilk olarak Çin’de kullanıldığına dair bilgiler mevcut durumda.
Net bilgiler barındırmayan söylentilere göre, bir aşçı mutfağında yemek yapmaya çalıştığı esnada; kömür, sülfür ve sodayı karıştırdı.
Ters bir tepkime ile bir araya gelen karışım, bir anda patladı ve havai fişeğin ilk görüntülerini oluşturdu. Havai fişek bulunduğunda takvimler 2000 yıl önceyi gösteriyordu.
6-Mısır Gevreği
John Kellogg ve Will Kellogg adlı iki kardeş, haşlanmış tahıllardan oluşan bir besin yapmaya çalıştıkları esnada, yanan ocakta uzun bir süre bu tahılları bıraktılar.
Tahılın varlığını unutan kardeşler birkaç gün sonra sönmüş ocaktaki küflü haldeki sert ve kalın tahıl parçalarına rastladılar.
Kellogg mısır gevreği markasının ve tahıl içerikli gevreklerin günümüz gıda sektöründe önemli bir konuma sahip olduğu düşünülürse, kardeşlerin bu küflü tahılları en iyi şekilde değerlendirdiklerini söyleyebiliriz.
7-Anestezi
Günümüz medikal tedavilerde son derece önemli bir konumda bulunan anestezi de tesadüf eseri keşfedilen buluşlardan biri olarak gözüküyor.
Anestezinin gerçek kaşifinin itirazlarına rağmen, söz konusu tedavi yönteminin kullanımı ve gelişimi noktasında son derece farklılıklar meydana geldi.
Crawford Long, William Morton, Charles Jackson, Horace Wells adındaki bilim insanları eter ve azot oksitin insanlar üzerindeki etkisini keşfettiler.
1800’lerde söz konusu bileşiği teneffüs eden insanların oldukça mutlu ve dinlenmiş bir ruh haline sahip olduklarını gözlemleyen bilim insanlarının şu aşamaya kadar bilinçli bir şekilde ilerleyen çalışmaları ise bir noktada kontrolden çıkıyordu.
Yıllar 1844’ü gösterdiğinde Horaca Wells, katıldığı bir sergide yanında taşıdığı söz konusu bileşimi bir adamın bacağına batırıyordu.
Bacağı kanayan adamın saplantıyı fark etmesine rağmen herhangi bir acı hissetmemesi, bileşimin ameliyat masalarına kaymasına yol açtı. Adamın ayağındaki saplantıyı hissetmesini ise “sivrisinek ısırığı gibi olacak” şeklinde değerlendirebiliriz.
:: Tesadüfen keşfedilen icatlara, buluşlara gelecek süreçte yenilerinin eklenerek devam edeceğini düşünüyor musunuz?
